Kinderreuma ontstaat per definitie vόόr de leeftijd van zestien jaar. Hier is geen 'minimumleeftijd': zelfs kindjes van slechts enkele maanden oud kunnen de eerste symptomen vertonen.
Reumatische ziekten bij kinderen worden meestal veroorzaakt door een auto-immune of auto-inflammatoire aandoening van de gewrichten, spieren, bloedvaten en/of andere organen. De verschillende aandoeningen kennen verschillende oorzaken. In de meeste gevallen is het de combinatie van erfelijke factoren, omgevingsfactoren en toeval dat tot de ziekte leidt. Ook de werkingsmechanismen kunnen sterk verschillen tussen deze aandoeningen.
De diagnose kinderreuma verandert niet na je zeventiende verjaardag. Voortaan word je dan wel opgevolgd en behandeld door een reumatoloog 'voor volwassenen'. De transitie naar volwassenenzorg vraagt een geschikte begeleiding en ondersteuning waar de jongere en diens toekomst centraal staan.
In de verschillende balkjes hieronder vind je per thema meer uitleg over kinderreuma.
Wat is reuma?
Reuma is een overkoepelende term voor meer dan 200 aandoeningen die botten, spieren en gewrichten, en soms ook de organen kunnen treffen.
Sommige vormen van reuma veroorzaken ontstekingen of inflammatie: dat wordt inflammatoir reuma genoemd. Het afweersysteem valt hierbij de eigen lichaamsweefsels aan. Dat heet auto-inflammatie of auto-immuniteit.
Andere vormen van reuma worden veroorzaakt door slijtage, zoals artrose, door hormonale factoren, zoals osteoporose, of door stofwisselingsstoornissen, zoals jicht.
Is reuma niet iets van bejaarden?
Als er over reuma gepraat wordt, dan denken de meeste mensen aan artrose. Inderdaad: een ouderdomsziekte ten gevolge van slijtage. Al kan ook deze vorm soms bij jonge(re) mensen voorkomen.
Laattijdige of inefficiënte behandeling van kinderreuma leidt tot gewrichtsschade zoals artrose en vergroeiingen.
Hoe langer het duurt tot de diagnose en de opstart van de behandeling, hoe moeilijker het kan zijn om de reuma onder controle te krijgen.
Daarom is een snelle diagnose en behandeling erg belangrijk.
Zijn er verschillende soorten kinderreuma?
Op de pagina 'Vormen van kinderreuma' vind je meer informatie over de verschillende vormen van kinderreuma, hun oorzaken en behandeling.
JIA of voluit Juveniele Idiopathische Artritis is de meest voorkomende vorm van kinderreuma. Idiopathisch wil zeggen: de oorzaak is niet gekend. Naar schatting lijdt 1 kind op 1000 hier aan. Andere vormen van kinderreuma zijn veel zeldzamer, zoals juveniele dermatomyositis of juveniele systeemlupus (SLE).
Wat gaat er mis bij een auto-immuunziekte?
Bij een auto-immuunziekte is het immuunsysteem overactief en maakt het een fout.
Je immuunsysteem herkent je lichaamseigen cellen als lichaamsvreemd en gaat ze aanvallen en beschadigen. Ze maken er ook anti-stoffen tegen, de zogenaamde auto-antistoffen.
Wanneer het afweersysteem je eigen lichaam aanvalt, volgt er een ontstekingsreactie die maanden en zelfs jaren kan duren. Als de symptomen van de ontsteking te lang duren kunnen de weefsels beschadigd raken en kan dat de normale werking beperken.
Bron: (c) UZ Leuven informatie voor patiënten
Wat is een auto-inflammatoire aandoening?
Ook van auto-inflammatoire syndromen zijn heel veel verschillende soorten gekend. Deze groep van aandoeningen wordt gekenmerkt door het optreden van spontane ontstekingsreacties.
Regelmatig terugkerende periodes van hoge koorts die enkele dagen tot weken duren, en waar geen goede reden voor gevonden kan worden (bv. een verkoudheid), zijn eveneens kenmerkend. Vaak gaan deze koortsepisodes gepaard met andere klachten zoals bijvoorbeeld:
- Pijn in de gewrichten of de buik
- Huiduitslag
- Aften in de mond
- Diarree
- Hoofdpijn
Bron: (c) UZ Brussel Centrum voor immuunstoornissen kinderen
Wat doet ons afweersysteem of immuunsysteem?
Ons afweersysteem of immuunsysteem beschermt ons lichaam tegen ziektes. Het bestaat uit verschillende cellen en eiwitten die met elkaar samenwerken om het lichaam te verdedigen tegen lichaamsvreemde stoffen zoals bacteriën, virussen, schimmels en parasieten.
Die afweercellen en eiwitten van ons immuunsysteem zijn via het bloed steeds op weg door het hele lichaam. Wanneer ze een indringer opmerken, zenden ze signalen uit en trekken ze elkaar aan naar de plaats waar het misgaat. Samen organiseren ze een ontstekingsreactie die de indringer zal verjagen.
Die reactie kan hevig zijn en meerdere dagen duren. Ze kan gepaard gaan met zwelling en pijn op de plek van de ontstekingshaard, met koorts en met vermoeidheid. Later wordt de ontstekingshaard door zogenaamde opruimcellen weer schoongemaakt.
De afweercellen die weer op ronde gaan, onthouden de kenmerken van de verjaagde indringer en maken er afweerstoffen (‘antistoffen’) tegen aan. Zo zal dezelfde microbe of hetzelfde virus een volgende keer geen kans meer maken om het lichaam binnen te dringen en schade aan te richten.
Bron: (c) UZA Kinderreumatologie
Kinderreuma in de kijker - Een interview met Prof. Benson Ogunjimi
Naar aanleiding van Wereld Kinderreumadag op 18 maart wijdde Prikkel, het infoblad van de Vlaamse Pijnliga, hun maartnummer van 2024 aan Kinderreuma. Ook het aprilnummer stond volledig in het teken van kinderreuma met onder meer een interview met Professor Dehoorne.
In het maartnummer vind je een interview met Kinderreumatoloog Prof Benson Ogunjimi over kinderreuma, de ziekte en de medicijnen. Daarnaast is er ook een interview met onze eigen voorzitster Kathleen Sohier over ORKA, het ontstaan en de diensten, en haar eigen verhaal. Je leest alle artikels hier (klik hier).
Het aprilnummer bevat een interview met professor Joke Dehoorne en een gesprek met Mieke en haar dochters Stien en Floor, die allebei kinderreuma hebben. Je leest de artikels hier.
Wees altijd kritisch bij informatie
... die je vindt op het internet, in boeken of tijdschriften of bij informatie die je verkrijgt via vrienden, familie... Hoe goed de informatie ook bedoeld is, ze zal niet altijd van toepassing zijn op jouw situatie. Heb je vragen of ben je ongerust over informatie die je vindt? Twijfel dan niet om je arts hierover aan te spreken.
